Trang chủPhân tích thị trường

Miễn trừ đối với dầu Iran chấm dứt có khiến giá dầu tăng? Trong bao lâu?


Vào sáng thứ Hai, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo tuyên bố rằng chính phủ Hoa Kỳ sẽ chấm dứt tất cả miễn trừ (SRE) khi mua dầu Iran. Điều này có nghĩa là chấm dứt mọi miễn trừ đối với một số quốc gia được chọn được chỉ định có thể mua dầu Iran trong sáu tháng qua. Kể từ bây giờ, bất kỳ quốc gia nào mua dầu từ Iran sau ngày 1 tháng 5 sẽ phải đối mặt với các lệnh trừng phạt thứ cấp từ Hoa Kỳ.

Khi công bố quyết định này vào tối Chủ nhật, giá hợp đồng tương lai dầu ngay lập tức tăng. Khi kết thúc giao dịch ngày thứ Hai, giá dầu Brent đã tăng 2,8% lên $74,04 và WTI tăng 2,7% lên $65,70. Hầu hết nhà đầu tư và chuyên gia phân tích không mong muốn chính quyền Trump chấm dứt tất cả các miễn trừ. Tổng thống Trump muốn giữ giá dầu và xăng thấp, do đó việc chấm dứt tất cả các miễn trừ có thể sẽ không xảy ra.

Bao nhiêu dầu Iran sẽ biến mất khỏi thị trường?

Chính phủ Hoa Kỳ tuyên bố rằng Iran hiện đang xuất khẩu 1 triệu thùng dầu/ngày và áp lực đối với các nhà nhập khẩu khi phải chấm dứt việc mua dầu Iran. Tuy nhiên, các dịch vụ phi chính phủ chỉ ra rằng có nhiều dầu Iran hơn trên thị trường. Dữ liệu tháng 3 cho thấy Iran đã xuất khẩu khoảng 1,7 triệu (Platts) đến 1,9 triệu (TankerTrackers) dầu và các sản phẩm dầu tương đương một ngày. Trung Quốc là nhà nhập khẩu dầu lớn nhất của Iran hiện nay.

Có khả năng Hàn Quốc, Nhật Bản, Thổ Nhĩ Kỳ và Ấn Độ (các nhà nhập khẩu dầu khác của Iran) sẽ tuân thủ lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ. Điều đó sẽ khiến thị trường giảm 700.000 thùng dầu Iran một ngày. Tuy nhiên, Trung Quốc có thể sẽ tiếp tục nhập khẩu bất chấp lệnh trừng phạt. Có hơn 20 triệu thùng dầu Iran đang được lưu trữ ngoại quan ở Đại Liên, Trung Quốc, mà họ sẽ muốn mang về, và chỉ một lượng nhỏ dầu đó mới được lấy gần đây. Trung Quốc đặc biệt có động lực mua dầu của Iran với giá thấp khi dầu tăng.

Lượng dầu đó được thay thế bằng cách nào?

Theo State Department,

“Các thị trường dầu cung cấp tốt và mức tồn kho dầu tăng mạnh theo mùa trong khi Hoa Kỳ có các cam kết từ các nước sản xuất dầu, bao gồm Vương quốc Ả Rập xê út và Các tiểu vương quốc Ả Rập, để tăng sản lượng dầu và bù đắp cho việc giảm xuất khẩu dầu của Iran”.

Tuy nhiên, Khalid al Falih, bộ trưởng dầu mỏ của Ả Rập xê út đã trả lời hôm thứ Tư rằng ông không thấy cần phải tăng sản lượng dầu ngay lập tức. Thay vào đó, Ả Rập sẽ đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Falih hy vọng nhu cầu về dầu của nước họ sẽ tăng do Hoa Kỳ đang làm chặt lệnh trừng phạt đối với dầu Iran, nhưng Falih sẽ không tăng sản lượng dầu sớm. Việc OPEC và các đồng minh không thuộc OPEC có tăng sản lượng trong nửa cuối năm hay không sẽ được thảo luận tại cuộc họp tháng 6 ở thành phố Viên.

Rõ ràng có một sự mất kết nối giữa những gì Hoa Kỳ nghĩ rằng Ả Rập và UAE sẽ chào bán và những gì Ả Rập chuẩn bị sản xuất. Rõ ràng Ả Rập và UAE có khả năng bù đắp lượng dầu biến mất khỏi thị trường, nhưng họ chỉ có ý định cung cấp những gì khách hàng yêu cầu, và sẽ không thay thế các thùng dầu của Iran.

Triển vọng ngắn hạn và dài hạn là gì?

Có một loạt các kịch bản cho thị trường dầu. Khi xuất khẩu dầu của Iran giảm, giá sẽ tăng. Câu hỏi là: bao nhiêu? Điều này phụ thuộc vào áp lực mà Hoa Kỳ gây ra cho Ả Rập Xê Út và Ả Rập Saudi là bao nhiêu để có thể chống lại áp lực đó đến mức nào. Nga cũng đang tìm cách tăng sản lượng vào mùa hè này. Khi OPEC và các đối tác ngoài OPEC gặp nhau tại thành phố Viên vào cuối tháng 6, có thể thỏa thuận sản xuất có thể có bất đồng ý kiến. Trong trường hợp đó, nhiều nhà sản xuất sẽ cảm thấy áp lực phải đặt càng nhiều thùng càng tốt trên thị trường, động thái khiến giá giảm. Mặt khác, OPEC, với sự hỗ trợ của Nga, có thể đồng ý duy trì hạn ngạch và chỉ tăng sản xuất ở mức khiêm tốn, khiến giá không tăng quá cao hoặc quá thấp.

Tất nhiên, sản xuất của Hoa Kỳ là một yếu tố quan trọng khác. Nếu WTI giữ được mức tăng gần đây và các đường ống mới sẽ bắt đầu hoạt động như dự kiến, nguồn cung của Hoa Kỳ cũng có thể giúp thay thế dầu thô nhẹ và bù đắp cho lượng dầu xuất khẩu bị mất từ ​​Iran. Sản lượng của Hoa Kỳ đã đạt mức kỷ lục trong những tháng gần đây và chưa có dự báo mức này sẽ còn tăng lên bao nhiêu.

Theo Investing.com (Ellen R. Wald, Ph.D.)

Các tin khác