Hồi tháng 7, tập đoàn dầu khí lớn của Anh BP Plc. (NYSE:BP) thông báo rao bán toàn bộ mảng kinh doanh dầu khí tại Biển Bắc thuộc Anh như một phần trong kế hoạch tái cơ cấu danh mục đầu tư trị giá 20 tỷ USD rộng lớn hơn, đánh dấu dấu chấm hết cho kỷ nguyên 60 năm với tư cách là một nhà khai thác chủ chốt tại lưu vực dầu lớn nhất châu Âu. Các hoạt động của BP tại Biển Bắc đạt sản lượng khoảng 117.000 thùng quy đổi dầu tương đương mỗi ngày (boe/d) trong năm 2025 (chiếm khoảng 5% tổng sản lượng toàn cầu của BP) và sử dụng khoảng 1.100 nhân sự.
BP không phải là trường hợp duy nhất. Exxon Mobil (NYSE:XOM) và Chevron (NYSE:CVX) đã thoái vốn các tài sản Biển Bắc thuộc Anh trong những năm gần đây, trong khi Shell Plc. (NYSE:SHEL) và TotalEnergies (NYSE:TTE) đã sáp nhập tài sản của họ vào các liên doanh khi trữ lượng lưu vực này suy kiệt. Sản lượng khai thác tại Biển Bắc đã giảm mạnh trong hai thập kỷ qua, từ mức khoảng 4,5 triệu boe/d vào đầu thiên niên kỷ xuống còn khoảng 1 triệu boe/d như hiện tại.
Sự dịch chuyển chính sách thường xuyên và bất ổn pháp lý từ chính phủ Anh cũng đóng vai trò lớn trong việc đẩy các tập đoàn năng lượng lớn rời đi. Khung thuế Biển Bắc thuộc Anh áp dụng mức thuế suất danh định lên tới 78% đối với lợi nhuận thượng nguồn dầu khí, bao gồm 38% Phụ thu Lợi nhuận Năng lượng (Energy Profits Levy - EPL), 30% Thuế thu nhập doanh nghiệp khoanh vùng (Ring Fence Corporation Tax) và 10% Phụ phí bổ sung (Supplementary Charge). Các nhà đầu tư hiện đang theo dõi sát sao kế hoạch chuyển đổi từ EPL sang Thuế Doanh thu Dầu khí (Oil and Gas Revenue Levy - OGRL).
Thay vì đánh thuế trên lợi nhuận, OGRL sẽ thu mức 35% đối với phần doanh thu thượng nguồn vượt các ngưỡng giá quy định là 90 USD/thùng đối với dầu và 90 xu/therm đối với khí (khoảng 12 USD/triệu đơn vị nhiệt Anh - MMBtu). Dưới các mức giá này, các nhà sản xuất chỉ phải chịu mức thuế cơ bản 40% (gồm 30% thuế TNDN khoanh vùng cộng với 10% phụ phí bổ sung). OGRL dự kiến thay thế EPL khi phụ thu này hết hạn vào tháng 3 năm 2030, trong khi tổ chức Offshore Energies UK đang vận động để đẩy lịch áp dụng sớm lên tháng 1 năm 2027.
Dưới đây là 3 cổ phiếu năng lượng Biển Bắc đáng chú ý khi khung thuế mới dần được triển khai:
1. Harbour Energy Plc
Giá trị vốn hóa thị trường: 7,1 tỷ USD
Lợi nhuận 52 tuần: 48,0%
Harbour Energy niêm yết tại London (OTCPK:PMOIF) là một trong những nhà khai thác lớn nhất tại Biển Bắc thuộc Anh và đã dành hai năm qua để cắt giảm sự phụ thuộc vào lưu vực này. Năm 2024, Harbour đã hoàn tất thương vụ thâu tóm danh mục đầu tư thượng nguồn của Wintershall Dea trị giá 11,2 tỷ USD (không bao gồm Nga). Thương vụ này mang lại các tài sản tại Na Uy, Đức, Đan Mạch, Argentina, Mexico, Ai Cập, Libya và Algeria, cùng các giấy phép thu giữ và lưu giữ carbon (CCS) tại châu Âu, qua đó làm tăng gấp đôi sản lượng của công ty.
Harbour đạt sản lượng kỷ lục 509.000 boe/d trong nửa đầu năm 2026 và nâng dự báo sản lượng cả năm lên 490.000–500.000 boe/d. Giá dầu cao hơn đã nâng dự báo dòng tiền tự do năm 2026 lên khoảng 1,8 tỷ USD (từ mức 1,4 tỷ USD). Ban lãnh đạo cam kết chi ít nhất 800 triệu USD cho cổ đông trong năm nay, gồm chương trình mua lại cổ phiếu trị giá 250 triệu USD kéo dài đến tháng 3 năm 2027 và cổ tức tạm ứng 8,05 xu/cổ phiếu. Nợ ròng ghi nhận ở mức 5,17 tỷ USD vào cuối tháng 6, tương đương hệ số đòn bẩy 0,7 lần.
Chiến lược tăng trưởng của Harbour tập trung ra bên ngoài nước Anh. Công ty nắm giữ 15% cổ phần trong dự án LNG SESA tại Argentina, dự kiến vận hành vào cuối năm 2027, đồng thời đặt mục tiêu đưa các phát hiện Zama và Kan tại Mexico tiến tới quyết định đầu tư trong cùng khung thời gian.
2. EnQuest Plc
Giá trị vốn hóa thị trường: 776,4 triệu USD
Lợi nhuận 52 tuần: 183,5%
EnQuest (OTCPK:ENQUF) xây dựng mô hình kinh doanh bằng cách thâu tóm các mỏ trưởng thành mà các tập đoàn lớn không còn mặn mà để khai thác tận thu và kéo dài vòng đời. Các tài sản tại Anh bao gồm Magnus, Kraken và Khu vực Greater Kittiwake, cùng cổ phần trong Hệ thống Đường ống Ninian và Cảng Sullom Voe tại Shetland.
Công ty hiện đang mở rộng mạnh mẽ sang khu vực Đông Nam Á. Hồi tháng 6, EnQuest đồng ý mua lại quyền lợi tại 4 hợp đồng chia sản phẩm (PSC) dầu khí ngoài khơi Malaysia từ Petronas Carigali và E&P Malaysia Venture với giá trị lên tới 833 triệu USD (khoảng 554 triệu USD thanh toán khi chốt giao dịch).
Các tài sản này đạt sản lượng khoảng 57.400 boe/d trong năm 2025, vượt qua toàn bộ sản lượng hiện tại của EnQuest. Tính theo cơ sở pro forma năm 2025, thương vụ này nâng sản lượng toàn tập đoàn lên khoảng 100.000 boe/d, tăng trữ lượng xác minh và có thể thu hồi (2P) thêm khoảng 85% lên khoảng 300 triệu boe, đồng thời cắt giảm chi phí sản xuất đơn vị khoảng 35% xuống còn 16 USD/boe. Thương vụ dự kiến hoàn tất vào ngày 31 tháng 12.
Sản lượng nửa đầu năm của EnQuest tăng 8,6% lên 41.544 boe/d nhờ các mỏ mới tại Việt Nam và Malaysia, giúp công ty thu hẹp dự báo sản lượng năm 2026 ở mức 41.000–43.000 boe/d. Nợ ròng đạt 517 triệu USD vào cuối tháng 6, tương đương khoảng 1 lần EBITDA.
3. Ithaca Energy Plc
Giá trị vốn hóa thị trường: 6,6 tỷ USD
Lợi nhuận 52 tuần: 42,5%
Ithaca Energy (OTCMKTS:ITHLF) đã vươn lên thành một trong những nhà khai thác hàng đầu tại Biển Bắc thuộc Anh thông qua thương vụ sáp nhập năm 2024 với các tài sản tại Anh của Eni S.p.A (NYSE:E). Sản lượng quý 2 đạt mức kỷ lục 131.000 boe/d (với 48% là khí đốt) và công ty tái khẳng định mục tiêu sản lượng năm 2026 đạt 120.000–130.000 boe/d. Ithaca nâng dự báo cổ tức năm 2026 lên mức 500–530 triệu USD, với hệ số đòn bẩy ở mức 0,49 lần vào cuối tháng 6.
Ithaca nắm giữ 20% cổ phần tại Rosebank – một dự án mỏ trị giá 3,8 tỷ USD nằm ở phía tây Shetland; 80% cổ phần còn lại thuộc về Adura (liên doanh giữa Equinor và Shell). Tòa án trước đó đã hủy bỏ giấy phép ban đầu của dự án này do không tính toán đến lượng phát thải khí nhà kính từ việc đốt cháy dầu. Bộ trưởng Năng lượng Anh cho biết quyết định pháp lý đối với Rosebank "sẽ cần thêm thời gian". Chủ tịch Ithaca - ông Yaniv Friedman - cảnh báo trên tờ Financial Times rằng công ty có thể sẽ tạm dừng các khoản đầu tư tiếp theo tại Anh nếu chính phủ không thông qua dự án, khiến triển vọng của cổ phiếu phụ thuộc trực tiếp vào kết quả các tranh chấp pháp lý và quyết định phê duyệt chính thức.
Song song đó, Ithaca vẫn tiếp tục mở rộng đầu tư quốc tế. Đầu tháng 10, công ty đồng ý mua các cổ phần ngoài khơi Newfoundland của Suncor với giá 860 triệu USD thanh toán ngay, kèm theo khoản thanh toán bổ sung lên tới 250 triệu USD gắn liền với giá dầu Brent. Gói tài sản bao gồm 48% cổ phần mỏ Terra Nova cùng các quyền lợi tại White Rose và Dự án mở rộng Tây White Rose (West White Rose Extension). Các tài sản này có trữ lượng 2P đạt 103 triệu boe, được kỳ vọng đạt sản lượng khai thác trung bình khoảng 30.000 boe/d trong giai đoạn 2027–2031. Thương vụ dự kiến chốt sổ trong nửa đầu năm 2027.
Nguồn tin: Xangdau.net
