Các cuộc tấn công nhắm vào các tàu chở dầu và cơ sở hạ tầng của Saudi và đe dọa của Mỹ ở Vịnh Ả Rập đã gây bất ổn cho thị trường dầu. Giá dầu thô tăng trong bối cảnh lo ngại rằng một cuộc xung đột toàn diện giữa Washington và Tehran gây nguy hiểm cho nguồn cung dầu ở vùng Vịnh có thể đẩy giá tăng phi mã.
Các thị trường trước đó đã tập trung hơn vào các chỉ số chính trị và kinh tế bi quan vốn đã đang duy trì một giới hạn lên giá dầu, bao gồm cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung đang leo thang, lo ngại làm suy yếu nhu cầu năng lượng toàn cầu và các dấu hiệu cho thấy sản lượng dầu của Mỹ tăng sẽ bù đắp cho các thùng dầu bị mất của Iran và Venezuela.
Tuy nhiên, căng thẳng ở vùng Vịnh cho thấy sự gián đoạn dầu nghiêm trọng có thể dễ dàng xảy ra do những sai lầm chính trị hoặc phá hoại, khiến giá dầu thô bị đẩy lên cao.
Các báo cáo cho hay bốn tàu chở dầu - bao gồm hai tàu Saudi - là mục tiêu của “một cuộc tấn công phá hoại” ngày 12 tháng 5 gần cảng Fujairah của UAE và Eo biển Hormuz đã đẩy giá dầu tăng hơn 2% - khoảng 1 đô la mỗi thùng - ngày 13 tháng 5. Giá đã thoái lui sau ngày hôm đó khi tranh cãi thuế quan Mỹ-Trung tăng lên khi các cuộc đàm phán thương mại giữa hai siêu cường thế giới dường như xấu đi.
Bộ trưởng Dầu mỏ Saudi Khalid al-Falih cho biết hai tàu chở dầu của Saudi bị tấn công đã bị thiệt hại đáng kể, mặc dù không có thương vong hoặc tràn dầu. Hai tàu chở dầu khác có cờ của UAE và Na Uy.
Cục Hàng hải Mỹ cảnh báo về một “khả năng gia tăng rằng Iran và/hoặc các proxy khu vực của nước này” có thể nhắm vào các tàu chở dầu, tàu thương mại hoặc tàu quân sự thuộc Mỹ hoặc các đồng minh của họ ở Biển Đỏ, Eo biển Bab el Mandeb và Vịnh Ả Rập .
Chính quyền Trump đã làm dấy lên lo ngại về một cuộc xung đột tiềm tàng với Tehran ngày 5 tháng 5 bằng cách tuyên bố họ sẽ gửi một tàu sân bay và một đội máy bay ném bom đến vùng Vịnh và sau đó vào ngày 10 tháng 5 đã chuyển một hệ thống tên lửa Patriot và tàu chiến thứ hai đến khu vực.
Các cuộc tấn công của tàu chở dầu xảy ra gần eo biển Hormuz đang gây lo lắng, bởi vì tuyến đường thủy hẹp này là điểm chiến lược cho các tàu chuyên chở khoảng một phần năm nhu cầu dầu lửa của thế giới. Tehran đe dọa sẽ đóng cửa eo biển này sau quyết định gần đây của Washington về việc từ chối cung cấp miễn trừ cho các khách hàng mua dầu Iran.
Đây không phải là lần đầu tiên Iran đe dọa làm gián đoạn hoạt động giao thông ở Hormuz. Iran có thể tạm thời chặn eo biển này nhưng hải quân Tehran không thể đương đầu với sức mạnh của hải quân Mỹ và cuộc phong tỏa có thể sẽ không kéo dài hơn một vài ngày.
Tháng 7 năm ngoái, Riyadh đã ngừng các chuyến hàng dầu qua eo biển Bab el Mandeb, ngăn cách Biển Đỏ với Ấn Độ Dương, trong mười ngày sau khi hai tàu chở dầu của Saudi bị lực lượng dân quân Houthi ở Yemen tấn công.
Phiến quân Houthi về cơ bản đã nhận trách nhiệm về các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái vào đường ống Đông-Tây của Saudi Aramco ngày 13 tháng 5. Một trạm bơm đã bị thiệt hại nhỏ và một đám cháy nhanh chóng được khống chế.
Ông Falih mô tả vụ tấn công đường ống là một “hành động khủng bố”, kết hợp với các cuộc tấn công vào tàu chở dầu, đã đe dọa nguồn cung dầu thế giới và nền kinh tế toàn cầu.
Saudi Aramco đã đóng cửa đường ống này để khôi phục trạm bơm bị hư hỏng và đánh giá tình trạng tuyến ống nhưng sau đó đã mở lại vào ngày 14 tháng 5.
Liên minh do Saudi dẫn đầu ở Yemen nhắm vào cơ sở hạ tầng chế tạo máy bay không người lái của Houthi ở Sana’a hồi tháng 4 sau một số trường hợp trong đó lực lượng phòng không trên không của Saudi đã chặn các máy bay không người lái mà Riyadh tuyên bố là nhắm vào các khu vực dân sự đông dân của Saudi.
Các thị trường dầu phản ứng với tin tức về cơ sở sản xuất máy bay không người lái bị phục kích bằng cách đẩy giá tăng 1,4% vào ngày 14 tháng 5 tới. Giá dầu tăng đáng kể vào ngày 16 tháng 5, một phần để đáp lại các báo cáo rằng liên minh do Saudi dẫn đầu đã thực hiện nhiều cuộc không kích vào các mục tiêu quân sự của phiến quân Houthi ở Sana’a, và các nơi khác ở Yemen để trả đũa các sự cố tàu chở dầu và đường ống dẫn.
Cả dầu thô West Texas Intermediate của Mỹ và dầu thô Brent của Anh đã tăng 85 cent trong ngày ở mức 62,87 USD/thùng và 72,62 USD/thùng, tương ứng.
Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Saudi, Hoàng tử Khalid bin Salman đăng trên Twitter ngày 16 tháng 5 rằng các cuộc tấn công vào đường ống của Saudi cho thấy dân quân Houthi chỉ là một công cụ mà chế độ của Iran sử dụng để thực hiện chương trình nghị sự bành trướng của mình trong khu vực. ông nói rằng vụ tấn công đương ống được ra lệnh bởi Tehran.
Bộ trưởng Ngoại giao Iran Mohammad Javad Zarif phủ nhận việc Teheran đứng đằng sau các cuộc tấn công của tàu chở dầu, cáo buộc “các cá nhân cực đoan” đang làm việc đẩy Iran và Mỹ đi đến chiến tranh.
Nguồn: xangdau.net
