Trong nhiều năm, các nhà đầu tư năng lượng đổ xô vào bất cứ thứ gì được gắn nhãn “xanh” hoặc “sạch”, khi các chính phủ tuyên bố rõ ràng rằng chỉ có một con đường chính sách năng lượng duy nhất phía trước, và đó là con đường xanh, sạch. Điều đó đã kết thúc vào năm 2025 với sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo (AI), gây ra sự tăng vọt về nhu cầu năng lượng - lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ.
Nhu cầu năng lượng tại Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã tăng trưởng ở mức khiêm tốn 1% trong ba thập kỷ từ năm 1990 đến năm 2020, tác giả Fernando Moncada Rivera của Global Corporate Venturing đã lưu ý trong một báo cáo về các xu hướng mới nhất trong đầu tư năng lượng tuần này. Năm 2024, tốc độ tăng trưởng nhu cầu đã tăng gấp đôi lên 2,2%, và các tổ chức dự báo dự kiến sẽ tiếp tục.
Tất nhiên, đã có những dấu hiệu. Tất cả những thỏa thuận giữa các tập đoàn công nghệ lớn và các nhà cung cấp năng lượng, bao gồm các nhà máy phát điện khí đốt và thậm chí cả nhà điều hành nhà máy điện hạt nhân Three Mile Island đang ngừng hoạt động, cho thấy ngành công nghiệp này đang dồn toàn lực vào trí tuệ nhân tạo. Vì đặt cược vào điều đó, họ cần đảm bảo nguồn cung cấp điện ổn định—và điều này đã lấn át tham vọng đạt mục tiêu phát thải ròng bằng không, đồng thời bộc lộ những nhược điểm chính của các nguồn năng lượng thay thế, cụ thể là thiếu độ tin cậy.
Có vẻ như nhận thức về cuộc chạy đua trí tuệ nhân tạo là khá thực tế đối với nhiều người—và cuộc đua này đang rất cấp bách. Tại Mỹ, các công ty điện lực đang trì hoãn việc ngừng hoạt động các nhà máy điện dự phòng, chỉ được sử dụng trong thời điểm nhu cầu tăng cao. Họ cũng đang kéo dài tuổi thọ của các nhà máy điện than, và sản lượng than đang tăng lên để đáp ứng nhu cầu điện năng mới này.
“Các ưu tiên giờ đây đã rõ ràng hơn. Tốc độ là trên hết, chi phí thứ hai, và sạch là thứ ba,” báo cáo dẫn lời một giám đốc điều hành đầu tư cho biết. “Mục tiêu giờ đây đã thay đổi thành: Tôi cần phải thắng,” Giám đốc đầu tư của TechEnergy Ventures, Alejandro Sole, cũng nói với ấn phẩm này, thêm rằng trong cuộc đua giành chiến thắng đó, tầm quan trọng của việc nguồn cung năng lượng của một công ty có lượng khí thải carbon thấp đến mức nào đã nhường chỗ cho việc nguồn cung này có thể được đảm bảo nhanh chóng như thế nào và với mức giá nào.
Có thể lập luận ở đây rằng đây là một sự điều chỉnh hướng đi cho ngành đầu tư. Năm năm trước, các ngành công nghiệp chuyển đổi là xu hướng thịnh hành, và các tập đoàn công nghệ lớn đã dùng các thỏa thuận mua bán điện với các nhà máy điện gió và năng lượng mặt trời làm bằng chứng về uy tín xanh của họ và bằng chứng cho thấy họ rất nghiêm túc trong việc giảm lượng khí thải xuống mức không. Giờ đây, các tập đoàn công nghệ lớn và lĩnh vực khởi nghiệp liên quan đến trí tuệ nhân tạo đang bùng nổ đều nhận ra rằng, trước hết và trên hết, họ cần năng lượng có sẵn theo yêu cầu, bất kể nó được tạo ra bằng cách nào.
“Tốc độ và tính thực dụng mà thế giới đang tập trung trở lại vào chủ đề này thật đáng ngạc nhiên. Có rất nhiều công ty khởi nghiệp năng lượng tốt, nếu chúng không nằm trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), thì dường như không ai quan tâm, ngay cả khi chúng có rất nhiều tiềm năng,” Sole của TechEnergy Ventures cũng chia sẻ với Global Corporate Venturing.
Lĩnh vực AI trong ngành công nghệ chắc chắn đang bùng nổ với rất nhiều công ty đầy triển vọng, đến mức một số người bắt đầu nghi ngờ về một bong bóng. Nhưng cho đến khi bong bóng vỡ – hoặc không – an ninh nguồn cung năng lượng vẫn sẽ là ưu tiên hàng đầu, với một điểm khác biệt. Điểm khác biệt đó là một số người cho rằng trí tuệ nhân tạo có thể cải thiện hiệu suất của năng lượng gió và năng lượng mặt trời. Trên thực tế, một số người tin rằng chính AI đóng vai trò quan trọng trong quá trình chuyển đổi năng lượng bằng cách giúp chuyển đổi lưới điện và cải thiện việc sản xuất và phân phối điện, đồng thời giữ cho năng lượng có giá cả phải chăng.
“Từ việc tối ưu hóa lưới điện đến những đột phá khoa học, trí tuệ nhân tạo (AI) có thể giúp thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang năng lượng tái tạo đáng tin cậy và giá cả phải chăng - khai phá toàn bộ tiềm năng của AI để mang lại lợi ích cho tất cả mọi người,” Phó Chủ tịch Kinh doanh Toàn cầu của OpenAI, Nate Harbacek, cho biết trong một cuộc khảo sát do Microsoft và Adnoc thực hiện năm ngoái. Điều này nghe có vẻ là một thắng lợi, nhưng vẫn còn những thách thức, và đó là những thách thức về tài chính. Tất cả những “khai phá” đó đòi hỏi nguồn vốn đầu tư khổng lồ vào việc nâng cấp lưới điện, ngoài tiền bạc, còn tốn thời gian mà không thể rút ngắn, nhất là do thiếu hụt lao động có trình độ để thực hiện việc nâng cấp - một khi nguồn vốn đã được đảm bảo.
Nhưng như các giám đốc điều hành ngành công nghệ đã chỉ ra, cuộc chạy đua để đảm bảo nguồn cung năng lượng đang diễn ra ngay bây giờ, và không ai có thời gian để chờ đợi những nâng cấp lưới điện đó. Cuộc đua AI không phải là lý do duy nhất cho sự chạy đua này. Một lý do lớn khác cho sự chạy đua này là tăng cường khả năng phục hồi năng lượng trong bối cảnh biến động địa chính trị toàn cầu đang khiến các chính trị gia và giám đốc điều hành năng lượng lo lắng, một nghiên cứu gần đây của Siemens đã chỉ ra. Vì vậy, giống như các nhà đầu tư năng lượng, các chính trị gia từng đi đầu trong cái gọi là hành động vì khí hậu giờ đây đang ưu tiên an ninh nguồn cung.
Đây không phải là tất cả tin xấu đối với các doanh nghiệp chuyển đổi năng lượng. Theo nghiên cứu của Siemens, sản xuất năng lượng trong nước là chìa khóa để đạt được an ninh nguồn cung, điều đã trở thành ưu tiên số một. Và năng lượng gió và năng lượng mặt trời là những hình thức sản xuất năng lượng trong nước dễ thực hiện nhất – ngay cả khi ngày càng thường xuyên xảy ra tình trạng dư thừa hoặc thiếu hụt. Nhưng đó có thể là vấn đề của một ngày khác.
Nguồn tin: xangdau.net
