Trump đối mặt với một lựa chọn đơn giản nhưng khó khăn: uranium được làm giàu của Iran vẫn cần được bảo đảm an toàn, và các cuộc không kích đã không thể làm được điều đó. Cách duy nhất rõ ràng để kiểm soát nó có thể sẽ cần đến quân đội Mỹ trên mặt đất - một lựa chọn có nguy cơ làm leo thang xung đột và làm tăng đáng kể rủi ro.
Sự bất ổn đó đã lan sang thị trường năng lượng toàn cầu.
Giá dầu đã giảm từ mức cao gần đây nhưng vẫn ở mức cao khi cuộc xung đột ở Trung Đông không có dấu hiệu hạ nhiệt. Châu Âu vẫn phần lớn không cam kết sử dụng các biện pháp quân sự để bảo đảm an toàn eo biển Hormuz, trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn đang cân nhắc liệu có nên đưa quân đội Mỹ vào Iran để bảo đảm an toàn kho uranium làm giàu của nước này hay không. Giá dầu Brent giao tháng 5 đang giao dịch ở mức 112,02 USD/thùng, giảm so với mức đỉnh trên 118 USD/thùng hôm thứ Năm, trong khi hợp đồng dầu WTI được giao dịch ở mức 98,32 USD/thùng sau khi đạt mức 101 USD/thùng hôm thứ Năm.
Hôm thứ Năm, Anh, Pháp, Đức, Ý, Hà Lan và Nhật Bản đã ra tuyên bố chung lên án các cuộc tấn công của Iran vào các tàu thương mại và cho biết họ “…sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực thích hợp để đảm bảo an toàn cho việc đi lại qua eo biển Hormuz”. Tuy nhiên, họ không cam kết tham gia một nhiệm vụ an ninh cụ thể do Lầu Năm Góc dẫn đầu. Điều đáng chú ý là Đức, Ý và Hy Lạp trước đây đã loại trừ việc cử tàu chiến tham gia nhiệm vụ quân sự do Mỹ dẫn đầu ở Vịnh Ba Tư, viện dẫn lý do rằng cuộc xung đột này không phải là cuộc chiến của họ và họ không được tham vấn. Trước đó, các bộ trưởng ngoại giao EU đã xác nhận họ sẽ không mở rộng nhiệm vụ hải quân “Aspides” hiện tại từ Biển Đỏ vào eo biển Hormuz, với các báo cáo cho thấy không có ý định thay đổi nhiệm vụ này.
Ông Trump đã chỉ trích châu Âu vì đã không giúp đỡ trong nhiệm vụ đổ bộ ở Vịnh Ba Tư, gọi họ là “những kẻ hèn nhát”, “Giờ đây cuộc chiến đã THẮNG về mặt quân sự, với rất ít nguy hiểm cho họ, họ lại phàn nàn về giá dầu cao mà họ buộc phải trả, nhưng lại không muốn giúp mở lại eo biển Hormuz, một thao tác quân sự đơn giản nhưng là nguyên nhân duy nhất dẫn đến giá dầu cao. Việc đó quá dễ dàng đối với họ, với rủi ro rất thấp,” ông viết trên nền tảng Truth Social của mình.
Và giờ đây, trách nhiệm đặt lên vai Trump để đưa ra quyết định cuối cùng về việc có nên triển khai quân đội Mỹ trên bộ để thu giữ kho uranium làm giàu của Iran hay không, trong một trong những quyết định quan trọng và gây tranh cãi nhất của cuộc xung đột đang diễn ra. Mục tiêu đã được chính quyền Trump tuyên bố vẫn là ngăn chặn một Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, nhưng tổng thống hiện đang bị mắc kẹt giữa mục tiêu tối đa hóa và mong muốn giữ chi phí thấp và tránh một cuộc chiến tranh thay đổi chế độ kéo dài.
Các chuyên gia ước tính rằng Iran sở hữu 970 pound uranium làm giàu có thể được sử dụng để chế tạo tới 10 vũ khí hạt nhân, phần lớn được chôn dưới cơ sở trên núi là mục tiêu của các cuộc ném bom của Mỹ. Hôm thứ Năm, Trump nói với các phóng viên rằng ông sẽ không đưa quân đội xuống Iran, mặc dù ông nói thêm rằng nếu có, ông sẽ không báo trước. Ngược lại, các nguồn tin trong chính quyền cho biết việc triển khai lực lượng đặc biệt để bảo vệ uranium gần cấp độ chế tạo bom là một lựa chọn khả thi đang được xem xét. Phân tích của các chuyên gia cho thấy việc chiết xuất hoặc pha loãng vật liệu làm giàu có thể sẽ đòi hỏi hơn 1.000 binh sĩ mỗi địa điểm.
Tuy nhiên, chính quyền Trump sẽ gặp nhiều khó khăn nếu quyết định đưa quân vào Iran. Giám đốc Tình báo Quốc gia, Tulsi Gabbard, đã làm chứng hôm thứ Tư rằng các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã "phá hủy" chương trình làm giàu uranium của Iran và chôn vùi các cơ sở ngầm dưới đống đổ nát, khiến bất kỳ nhiệm vụ thu hồi nào cũng trở nên vô cùng phức tạp về mặt vật lý.
Hơn nữa, không rõ liệu Trump có thể nhận được sự chấp thuận cần thiết từ Quốc hội Mỹ hay không, với nhiều nhà lập pháp cho rằng một sự leo thang đáng kể như vậy sẽ cần sự ủy quyền chính thức của Quốc hội, bất chấp khả năng hành động của chính quyền theo quyền hành pháp. Điều thú vị là vấn đề này không hoàn toàn chia rẽ theo đường lối đảng phái: các nhà lập pháp như Thượng nghị sĩ Florida Rick Scott (R) đã nhấn mạnh rằng việc cho phép kho dự trữ vẫn nằm trong tay những người theo đường lối cứng rắn của Iran là không thể chấp nhận được, trong khi những người khác như Thượng nghị sĩ Connecticut Richard Blumenthal (D) lập luận rằng việc đảm bảo an ninh uranium không thể đạt được nếu không có sự hiện diện vật lý.
Thêm vào đó, đa số người Mỹ phản đối sứ mệnh này: một cuộc thăm dò gần đây của YouGov cho thấy tỷ lệ ủng hộ ròng của Trump đối với cách ông xử lý tình hình ở Iran là -20, với 56% không tán thành và chỉ 36% tán thành. Điều này khiến nó trở thành cuộc xung đột lớn ít được lòng dân nhất của Mỹ trong gần một thế kỷ.
Và hiện nay, ngày càng có nhiều lo ngại rằng giá dầu có thể tăng vọt lên mức chưa từng thấy. Các nhà phân tích năng lượng và hàng hóa tại Wood Mackenzie đã dự đoán rằng giá dầu có thể lên tới gần 200 đô la một thùng nếu eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa trong một thời gian dài. Nếu điều đó nghe có vẻ hơi xa vời, hãy xem xét ước tính của Standard Chartered rằng cuộc chiến ở Trung Đông đã làm giảm nguồn cung dầu toàn cầu từ 7,4 đến 8,2 triệu thùng mỗi ngày. Việc giải phóng 400 triệu thùng dầu mà 32 thành viên IEA cam kết gần đây trong vòng 12 tháng chỉ đủ để bù đắp khoảng 1,1 triệu thùng/ngày cho sự thiếu hụt đó, có khả năng khiến thị trường toàn cầu rơi vào tình trạng thiếu hụt lớn.
Nguồn tin: xangdau.net
