Lưu lượng tàu chở dầu qua kênh đào Panama đã tăng vọt trong những tuần gần đây khi châu Á tranh giành mua dầu thô của Mỹ trong bối cảnh nguồn cung từ Trung Đông bị tắc nghẽn.
Kênh đào Panama, tuyến đường nhanh nhất cho xuất khẩu năng lượng của Mỹ sang châu Á bằng các tàu nhỏ hơn, đang hoạt động nhộn nhịp nhất trong bốn năm qua đối với xuất khẩu dầu thô của Mỹ do việc đóng cửa eo biển Hormuz buộc người mua châu Á phải tìm nguồn dầu từ các khu vực khác ngoài Trung Đông.
Giá đặt chỗ vào phút chót để tàu chở dầu đi qua kênh đào Panama đã tăng gần gấp ba lần, lên gần 400.000 đô la kể từ khi chiến tranh Iran bắt đầu, với một tàu chở sản phẩm dầu mỏ nổi tiếng đã trả gấp mười lần phí quá cảnh, 4 triệu đô la, để chở nhiên liệu đến Singapore sau khi chuyển hướng khỏi điểm đến ban đầu ở châu Âu.
Mặc dù lưu lượng tàu chở dầu tăng đáng kể, kênh đào Panama không thể thay thế eo biển Hormuz, do vị trí địa lý và kích thước nhỏ hơn của các âu tàu, không thể xử lý việc đi qua của các tàu chở dầu thô rất lớn, các siêu tàu chở dầu có khả năng vận chuyển tới 2 triệu thùng dầu mỗi chiếc.
Theo dữ liệu của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), kênh đào Panama đã vận chuyển lượng dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ ít hơn mười lần so với eo biển Hormuz trong nửa đầu năm 2025. Từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2025, chỉ có 2,3 triệu thùng dầu thô và chất lỏng dầu mỏ được vận chuyển qua kênh đào Panama mỗi ngày (bpd), so với 20,9 triệu bpd được vận chuyển qua eo biển Hormuz.
Mặc dù kênh đào Panama không phải là một lựa chọn thay thế khả thi cho eo biển Hormuz do những hạn chế về hậu cần và địa lý, nhưng nó đang ngày càng được sử dụng như một điểm trung chuyển năng lượng từ bờ biển Vịnh Mexico của Mỹ đến châu Á. Trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ và Trung Quốc đang chuyển sang sử dụng dầu của Mỹ để bù đắp một phần cho sự thiếu hụt nguồn cung từ Trung Đông.
Theo dữ liệu của Kpler được Bloomberg trích dẫn, xuất khẩu dầu của Mỹ qua kênh đào Panama đã vượt quá 200.000 bpd trong tháng này và gần đạt mức cao nhất kể từ tháng 7 năm 2022. Các chủ hàng cũng đang trả những khoản tiền khổng lồ để được ưu tiên và giành được một suất vào phút chót để vận chuyển hàng dầu qua Kênh đào Panama.
Đối với các tàu chưa đặt chỗ trước, Kênh đào Panama cung cấp các lựa chọn như đặt chỗ vào phút chót và cơ chế đấu giá, với ba đến năm suất được cung cấp thông qua đấu giá mỗi ngày.
Giá đấu giá trung bình cho một suất tại Kênh đào là từ 135.000 đến 140.000 đô la trước khi cuộc xung đột ở Trung Đông bắt đầu. Sau chiến tranh, mức trung bình đó đã tăng vọt lên khoảng 385.000 đô la trong khoảng thời gian từ tháng 3 đến tháng 4, Phó Chủ tịch Tài chính của Kênh đào Panama, Víctor Vial, cho biết tuần trước trong bản cập nhật mới nhất về lưu lượng giao thông của Cơ quan quản lý Kênh đào Panama.
“Lưu lượng vận chuyển container và khí dầu mỏ hóa lỏng đang hoạt động mạnh mẽ. Các sản phẩm năng lượng đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong khối lượng hàng hóa mà chúng tôi đang xử lý tại Kênh đào Panama”, Giám đốc điều hành, Ricaurte Vásquez Morales, nói thêm. Tổng lưu lượng giao thông qua kênh đào Panama đã tăng 5% từ tháng 10 năm 2025 đến tháng 3 năm 2026, với mức trung bình hàng ngày là 34 tàu vào tháng 1 và 37 tàu vào tháng 3, và những ngày cao điểm gần đây đã vượt quá 40 lượt tàu đi qua, theo ghi nhận của Cơ quan quản lý kênh đào.
Trong một ví dụ cụ thể về việc các nhà vận chuyển sẵn sàng chi mạnh tay để cho phép tàu chở dầu đi qua kênh đào Panama để vận chuyển dầu và các sản phẩm dầu mỏ đến nơi có giá cao nhất, một công ty gần đây đã trả 4 triệu đô la cho một suất đi qua, ông Vásquez nói với Associated Press tuần trước.
“Đó là một con tàu chở nhiên liệu đến châu Âu, và họ đã chuyển hướng nó đến Singapore, và nó cần phải đến đó vì Singapore đang cạn kiệt nhiên liệu”, người quản lý nói với AP.
Kênh đào Panama sẽ không thay thế eo biển Hormuz, nhưng lưu lượng tàu chở dầu gia tăng và phí suất đi qua tăng vọt trên tuyến đường vận chuyển xuyên Bắc Mỹ cho thấy các tuyến đường thương mại dầu mỏ toàn cầu đã thay đổi về cơ bản kể từ khi bắt đầu cuộc chiến tranh Iran.
Nguồn tin: Xangdau.net
