Lượng phát thải carbon toàn cầu dự kiến sẽ giảm nhẹ trong năm nay, theo một nghiên cứu mới, phần lớn là kết quả của giá năng lượng cao sau cuộc chiến của Mỹ với Iran và sự gián đoạn nguồn cung qua eo biển Hormuz.
Phát thải từ dầu mỏ, khí đốt và than đá là những nguyên nhân chính gây biến đổi khí hậu. Trong thập kỷ qua, các loại phát thải này đã tăng 0,9% mỗi năm, nhưng dự kiến sẽ giảm 0,4% vào năm 2026.
Glen Peters, đồng tác giả nghiên cứu kiêm nhà khoa học tại Trung tâm Nghiên cứu Khí hậu Quốc tế CICERO ở Na Uy, cho biết: "Nó đang giảm xuống, nghe có vẻ tích cực, nhưng điều này phần lớn là do cuộc chiến ở Iran, những gì đã xảy ra ở eo biển Hormuz. Vì vậy, theo một cách nào đó, đây là một tin tức khả quan nhưng lại vì những lý do không mong muốn."
Nghiên cứu được công bố trong bối cảnh các nhà lãnh đạo toàn cầu đang nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tham dự hội nghị thượng đỉnh về khí hậu COP31 của Liên Hợp Quốc.
Chưa có sự thay đổi mang tính cấu trúc
Nghiên cứu được công bố bởi nhóm nghiên cứu quốc tế Global Carbon Project cho thấy phát thải từ dầu mỏ đã giảm 1,9% trong năm 2026, trong khi khí đốt tự nhiên giảm 0,3%. Tuy nhiên, phát thải từ than đá vẫn tiếp tục tăng khoảng 0,6%.
Peters cảnh báo: "Sụt giảm phát thải trong một năm chưa phải là đỉnh điểm trừ khi nó được thúc đẩy bởi sự thay đổi mang tính cấu trúc."
Thay đổi mang tính cấu trúc đồng nghĩa với việc phát thải sẽ tăng dần đến đỉnh điểm rồi từ từ suy giảm sau đó, thể hiện xu hướng dài hạn. Tuy nhiên, điều đó đã không xảy ra, Peters cho biết. "Những gì chúng ta chứng kiến năm nay là phát thải dầu mỏ tăng lên và sau đó bất ngờ cắm đầu giảm 2%."
Phát thải dự kiến sẽ hồi phục
Đây là lần thứ ba trong những năm gần đây tình trạng ô nhiễm carbon toàn cầu sụt giảm. Các đợt suy giảm trước đó diễn ra trong cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu năm 2009 và đại dịch COVID vào năm 2020. Trong mỗi trường hợp đó, phát thải lại tăng trở lại một khi các nền kinh tế toàn cầu phục hồi.
Mặc dù các cú sốc địa chính trị trong năm qua là nhân tố thúc đẩy sự đảo ngược phát thải tạm thời, nhưng cũng có sự gia tăng đóng góp của năng lượng tái tạo vào dữ liệu. Do đó, mặc dù pin mặt trời, trang trại điện gió và xe điện đã tạo ra sự khác biệt, nhưng bản thân chúng vẫn chưa đủ để cắt giảm phát thải.
Theo đồng tác giả nghiên cứu Pierre Friedlingstein thuộc Văn phòng Ngân sách Carbon Toàn cầu tại trường đại học: "Câu trả lời dài hạn vẫn là việc triển khai nhanh chóng các công nghệ năng lượng sạch."
Và mặc dù phát thải từ nhiên liệu hóa thạch giảm nhẹ, tổng lượng phát thải khí nhà kính carbon dioxide toàn cầu vẫn tăng khoảng 1%, nghiên cứu cảnh báo. Sự gia tăng tổng thể này là do các thay đổi về sử dụng đất như nạn phá rừng và cháy than bùn, gia tăng quá nhanh không thể được bù đắp bởi sự sụt giảm nhẹ từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch.
Nguồn tin: Xangdau.net
