Chỉ vài ngày sau khi Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan tái khẳng định ý định giảm sự phụ thuộc của đất nước vào nguồn khí đốt tự nhiên nhập khẩu từ Nga, nhà cung cấp Gazprom Armenia của Nga đã thực hiện bước đi có vẻ mang tính trừng phạt là tuyên bố cắt giảm nguồn cung kéo dài.
Pashinyan nói với các nhà báo vào ngày 11 tháng 9 rằng Armenia đang tích cực theo dõi các nguồn khí đốt thay thế trong bối cảnh căng thẳng sâu sắc trong quan hệ Armenia - Nga. Nga cung cấp khoảng 82% tổng lượng khí đốt nhập khẩu của Armenia trong năm 2025.
Chỉ ba ngày sau những bình luận của Pashinyan, Gazprom Armenia đột ngột thông báo nguồn cung cấp khí đốt cho Armenia sẽ bị đình chỉ từ ngày 15-25 tháng 9. Công ty này, một công ty con của gã khổng lồ năng lượng do nhà nước Nga kiểm soát Gazprom, quy việc cắt giảm là do "công tác bảo trì và sửa chữa theo định kỳ tại Liên bang Nga."
Mặc dù không đưa ra cảnh báo trước về việc cắt giảm, tuyên bố của Gazprom Armenia vẫn trấn an rằng hành động của công ty sẽ không gây ra tình trạng thiếu hụt cho thị trường Armenia nhờ việc sử dụng "các kho dự trữ trong nước và nguồn cung cấp khí đốt bổ sung từ Cộng hòa Hồi giáo Iran." Các quan chức Armenia không có bình luận tức thời nào về các hành động của Gazprom Armenia và không công bố bất kỳ kế hoạch nào để bù đắp cho việc đình chỉ nguồn cung từ Nga.
Cùng ngày thông báo cắt giảm, các báo cáo lan truyền tại Azerbaijan cho biết Baku sẵn sàng cân nhắc cung cấp cho Armenia một lượng lớn khí đốt.
Nhưng có một điểm mấu chốt lớn: Khí đốt của Azerbaijan sẽ chỉ bắt đầu chảy sau khi hai nước hoàn tất thỏa thuận hòa bình tạm thời do Washington làm trung gian vào tháng 8 năm 2025. Một điểm nghẽn lớn trong các cuộc đàm phán đang diễn ra là việc Azerbaijan kiên quyết yêu cầu sửa đổi hiến pháp Armenia để công nhận rõ ràng chủ quyền của Baku đối với vùng lãnh thổ tranh chấp lâu năm Nagorno-Karabakh, nơi lực lượng Azerbaijan đã tái chiếm vào năm 2023.
"Nếu Armenia muốn đa dạng hóa nguồn cung cấp khí đốt, Azerbaijan có thể trở thành một trong những lựa chọn thuận lợi và tự nhiên nhất từ góc độ địa lý," một nghị sĩ Azerbaijan, ông Azer Badamov, được hãng tin Modern.az dẫn lời cho biết.
Đó không phải là một quyết định dễ dàng đối với chính phủ của Pashinyan. Sức hút của khí đốt Azerbaijan có thể không đủ để chính phủ nước này tiến hành thỏa mãn điều kiện của Baku nhằm hoàn tất hiệp ước hòa bình, cho dù thỏa thuận này phải đối mặt với sự phản đối đáng kể trong nước. Và mặc dù Đảng Hợp đồng Dân sự của Pashinyan đã giành được đa số vững chắc trong quốc hội trong cuộc bầu cử tháng 6, vẫn chưa chắc chắn liệu một cuộc trưng cầu dân ý toàn quốc về việc thay đổi hiến pháp có đảm bảo đủ sự ủng hộ hay không.
Trong trung hạn, di sản kéo dài của hơn ba thập kỷ xung đột cay đắng giữa Armenia và Azerbaijan có thể khiến các quan chức Armenia miễn cưỡng trao cho Baku đòn bẩy kinh tế đáng kể đối với Yerevan vào thời điểm này.
Pashinyan, trong cuộc họp báo ngày 11 tháng 9, bày tỏ hy vọng rằng Tuyến đường Trump vì Hòa bình và Thịnh vượng Quốc tế (TRIPP) sắp tới sẽ tiến một đoạn đường dài hướng tới việc giải quyết tình thế tiến lưỡng nan về nguồn cung cấp khí đốt của Armenia. Nhưng TRIPP cũng gắn liền với việc hoàn tất thỏa thuận hòa bình Armenia - Azerbaijan.
Nguồn tin: Xangdau.net
