Lần đầu tiên trong ba năm, mối quan tâm hàng đầu trong thị trường dầu mỏ không phải là quá nhiều nguồn cung.

Cũng giống như cắt giảm sản xuất của OPEC và các đồng minh cuối cùng đã lam cạn kiệt nguồn cung thừa đã ảnh hưởng đến giá dầu kể từ năm 2014, khủng hoảng chính trị đã ảnh hưởng đến ba thành viên lớn nhất của tổ chức này. Thứ nhất, một vụ tranh cãi kéo dài của Iraq với dân tộc người Kurd đã làm tổn thương xuất khẩu, sau đó căng thẳng gia tăng giữa Iran và tổng thống Donald Trump đã khiến thương mại năng lượng của quốc gia này gặp rủi ro.

Lo ngại lớn nhất nổi lên từ nhà xuất khẩu dầu thô lớn nhất thế giới, Saudi Arabia: cả trong nội bộ, khi quốc gia này tiến hành một cuộc thanh trừng chính trị có thể kích động phe đối lập, và bên ngoài, khi Saudi đưa ra các cảnh báo chống lại kẻ thù của họ, Iran. Trong khi các nhà phân tích không dự báo bất kỳ sự gián đoạn ngay lập tức nào sẽ  xảy ra, nguồn cung cấp của Saudi quan trọng đến mức nguy cơ dâng cao này đã đẩy giá dầu xuống mức cao nhất trong hai năm.

Paolo Scaroni, Phó Chủ tịch của NM Rothschild & Sons và cựu giám đốc điều hành của Eni SpA, nói: “Cứ một trong số 9 thùng dầu trên thế giới được sản xuất từ ​​ Saudi Arabia, vì vậy bất cứ điều gì xảy ra ở Saudi Arabia đều thực sự là một cuộc cách mạng hoặc bất ổn cho thế giới dầu mỏ.”

Giá dầu đã không tăng vọt bởi những bất ổn ở Trung Đông kể từ khi nhà nước Hồi giáo tấn công Iraq vào mùa hè năm 2014 đã đẩy giá dầu thô trên 120 USD một thùng. Đà tăng này sớm kết thúc khi nguồn cung dầu mỏ của Mỹ tăng lên đã tạo ra nguồn cung thừa, mà Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ OPEC và Nga - đối thủ thị trường lâu năm – hiện  đang cùng nhau hợp tác để giải quyết vấn đề này.

Nguy cơ Bất ổn

Sự biến động của ba trong năm thành viên sáng lập OPEC xuất hiện khi những nỗ lực cắt giảm đang được đền đáp, với một nửa lượng tồn kho dư thừa đã biến mất, làm cho giá dầu nhạy cảm hơn với rủi ro nguồn cung.

Brent đã tăng lên trên mức 64 USD/thùng vào ngày 7/11 sau khi thái tử Mohammed bin Salman, người thừa kế ngôi vua Sáudi, đã bắt tay vào một chiến dịch chống tham nhũng dẫn đến bắt giữ một số hoàng tử và quan chức cấp cao, làm rung chuyển sự ổn định chính trị nội bộ.

Jeff Currie, giám đốc nghiên cứu hàng hóa của Goldman Sachs Group Inc., cho biết: "Từ quan điểm của thị trường dầu mỏ, rủi ro này là một sự thay đổi tạo ra tính bất ổn chính trị trong trung hạn trong vương quốc có thể đe doạ đến sản xuất dầu."

Động thái này thậm chí còn khiến thị trường giá xuống tạm dừng, với Commerzbank AG cho rằng tiềm năng bất ổn của Saudi là rủi ro lớn nhất cho dự báo giá sẽ giảm trong năm 2018 của ngân hàng này, và Julius Baer Group Ltd. nâng dự báo giá của mình.

Sự biến động trong nước đang phức tạp thêm với sự gia tăng căng thẳng khu vực, do Saudi Arabia đổ lỗi cho Iran cho một cuộc tấn công tên lửa nhằm vào sân bay quốc tế Riyadh mà Saudi nói rằng đó có thể được coi là "hành động chiến tranh". Nước này sau đó kêu gọi tất cả công dân Saudi rời khỏi Lebannon, một đất nước thường phục vụ như là một chiến trường cho các tranh chấp khu vực và là nơi mà Saudi Arabia và Iran - đại diện cho các nhánh Hồi giáo đối lập - đều có liên quan chính trị.

Vấn đề người Kurd

Những đe doạ cung cấp từ Trung Đông đã bùng phát. Sản lượng của Iraq đã giảm nhiều nhất kể từ tháng 1 năm ngoái khi chính quyền trung ương chiếm giữ các mỏ dầu ở phía bắc thành phố Kirkuk từ khu tự trị người Kurd, dân tộc đã thách thức Baghdad bằng cách bỏ phiếu đòi độc lập.

Tại Iran, hiệp định cho phép tiếp tục bán dầu sau nhiều năm trừng phạt đã bị đe doạ vào cuối tháng 9 khi Tổng thống Trump từ chối khẳng định rằng Nước Cộng hòa Hồi giáo này đang tuân thủ các cam kết của mình.

"Có rất nhiều rủi ro về địa chính trị, vì vậy cuối cùng nguy cơ địa chính trị đã được định vào giá," Ed Morse, trưởng bộ phận nghiên cứu hàng hóa tại Citigroup Inc., cho biết trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình Bloomberg.

Tuy nhiên, ở mức 64 USD/thùng, dầu Brent đang giao dịch ở mức bằng khoảng một nửa mức khi Nhà nước Hồi giáo tấn công vào vùng tây bắc Iraq ba năm trước. Theo Francisco Blanch, giám đốc nghiên cứu hàng hoá của Bank of America Corp, giá dầu luôn luôn chậm chạp khi có những nguy cơ về chính trị, chỉ phản ứng khi các cơ sở hạn tầng  hay nguồn cung thực tế bị ảnh hưởng nặng nề

Cách đây 14 năm, khi cuộc xâm lăng Iraq của Mỹ tiến gần hơn và xác suất chiến tranh đã được thiết lập tốt, giá dầu vẫn chỉ đang điều chỉnh tăng lên, Blanch cho biết trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình.

Ông nói: "Cho đến khi có một cái gì đó thực sự xảy ra và bạo lực bắt đầu ảnh hưởng đến các mỏ dầu, phản ứng giá sẽ còn hạn chế. Thị trường dầu mỏ không bao giờ định giá đủ rủi ro về địa chính trị."

Nguồn: xangdau.net/Bloomberg