Mỹ đã đóng vai trò quan trọng là “nhà cung cấp điều tiết” các mặt hàng năng lượng chủ chốt của thế giới trong bối cảnh thiếu hụt toàn cầu do chiến tranh ở Iran gây ra, với xuất khẩu tăng mạnh giúp giảm bớt thâm hụt năng lượng. Theo dữ liệu từ công ty tình báo hàng hóa Kpler thông qua Reuters, lượng vận chuyển dầu thô, xăng, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), dầu diesel, nhiên liệu máy bay và etan đã tăng vọt lên 153 triệu tấn từ tháng 1 đến tháng 4, tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái.
Tổng xuất khẩu dầu và các sản phẩm lọc dầu đạt 14,2 triệu thùng mỗi ngày vào đầu năm 2026, tăng 33% so với năm 2025. Xuất khẩu xăng tăng 27%, dầu diesel tăng 23% và LNG tăng 26% so với cùng kỳ năm 2025. Trong khi đó, nhiên liệu máy bay chứng kiến mức tăng mạnh 82% so với cùng kỳ năm ngoái khi các nhà máy lọc dầu đáp ứng các đơn đặt hàng khẩn cấp từ người mua quốc tế.
Việc xuất khẩu khoảng 25 triệu tấn dầu mỏ, nhiên liệu và khí hóa lỏng (LNG) của Mỹ đã phần nào bù đắp cho sự sụt giảm khoảng 82 triệu tấn xuất khẩu từ Trung Đông kể từ khi chiến tranh bắt đầu vào cuối tháng Hai, giúp giữ giá các mặt hàng này ở mức ổn định. Tuy nhiên, lượng xuất khẩu khổng lồ này đã làm trầm trọng thêm tình trạng khan hiếm nguồn cung năng lượng tại Mỹ, với giá xăng tăng vọt trên khắp 50 tiểu bang. Hôm thứ Ba, GasBuddy đưa tin rằng dữ liệu được tổng hợp từ hơn 150.000 trạm xăng trên cả nước cho thấy giá xăng trung bình toàn quốc ở mức 4,54 đô la mỗi gallon. Và, không giống như trước đây, người lái xe ở cả 50 tiểu bang hiện đang phải chịu gánh nặng khi mua xăng. “Giá xăng đã tăng ở mọi tiểu bang trong tuần qua, với một số mức tăng đáng kể và nhanh nhất tập trung ở vùng Ngũ Đại Hồ, nơi các tiểu bang như Michigan, Indiana, Ohio và Illinois chứng kiến sự tăng vọt mạnh, trong khi Wisconsin có mức tăng khiêm tốn hơn”, ông Patrick De Haan, người đứng đầu bộ phận phân tích dầu mỏ tại GasBuddy cho biết.
Giá xăng hiện đang dao động quanh mức giữa năm 2022, thời điểm cuộc xâm lược Ukraine của Nga gây ra cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu. Không có gì đáng ngạc nhiên, sự tăng vọt giá dầu đang khiến các nhà lập pháp Mỹ lo lắng, một số người đã đưa ra các đề xuất nhằm hạn chế hoặc ngừng xuất khẩu xăng. Tuần trước, Hạ nghị sĩ Ro Khanna đã tái trình dự luật "Đạo luật cấm xuất khẩu xăng năm 2026" nhằm mục đích cấm xuất khẩu xăng. Theo đề xuất này, lệnh cấm sẽ được kích hoạt nếu giá xăng trung bình toàn quốc vượt quá 3,12 đô la/gallon trong bảy ngày liên tiếp. Nếu thành công, luật này sẽ ngăn các công ty dầu mỏ ưu tiên xuất khẩu, từ đó tăng nguồn cung trong nước và giảm giá cho người tiêu dùng Mỹ trong thời kỳ giá tăng cao.
Tuy nhiên, đề xuất của Khanna đang vấp phải sự phản đối đáng kể, với những người phản đối cho rằng những hạn chế như vậy có thể làm gián đoạn thị trường toàn cầu, gây tổn hại đến các mối quan hệ kinh doanh lâu dài của Mỹ và có khả năng gây thiệt hại cho ngành lọc dầu trong nước bằng cách gây ra sự mất cân bằng nguồn cung.
Lệnh cấm xuất khẩu sẽ tạo ra tình trạng dư thừa dầu thô nhẹ ngọt ở Mỹ, đồng thời gây ra tình trạng thiếu hụt dầu thô nặng, phức tạp mà các nhà máy lọc dầu của Mỹ được tối ưu hóa để xử lý. Sự mất cân bằng cấu trúc này sẽ đòi hỏi phải giảm sản lượng lọc dầu và có thể dẫn đến việc đóng cửa tới 1,3 triệu thùng dầu mỗi ngày, nghịch lý thay lại làm tăng giá nhiên liệu trong nước cho nhiều người tiêu dùng. Hơn nữa, việc hạn chế xuất khẩu năng lượng sẽ khiến Mỹ trở thành nhà cung cấp không đáng tin cậy đối với các đồng minh chủ chốt ở châu Âu, châu Á và Mỹ Latinh, những nước phụ thuộc rất nhiều vào dầu thô và các sản phẩm lọc dầu của Mỹ.
Mặc dù chịu áp lực chính trị, chính quyền Trump trước đây đã chỉ ra rằng lệnh cấm xuất khẩu năng lượng hiện không nằm trong kế hoạch, các quan chức đang tập trung vào việc duy trì dòng chảy năng lượng của Mỹ ra thị trường toàn cầu trong khi quản lý các tác động trong nước. Tuy nhiên, sẽ rất thú vị để xem chính quyền phản ứng như thế nào nếu giá xăng tiếp tục tăng lên mức đáng sợ 6 đô la/gallon hoặc thậm chí 7 đô la/gallon, như một số chuyên gia đã cảnh báo, nếu eo biển Hormuz vẫn đóng cửa. Hy vọng tình hình sẽ không trở nên tồi tệ đến vậy, khi một báo cáo gần đây cho biết Mỹ và Iran đang tiến gần đến một thỏa thuận về bản ghi nhớ một trang, gồm 14 điểm, nhằm chấm dứt cuộc chiến đang diễn ra ở vùng Vịnh.
Theo báo cáo, các cuộc đàm phán, chủ yếu do Pakistan làm trung gian, đã đạt đến giai đoạn lạc quan nhất kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu, với phản hồi chính thức từ Tehran dự kiến trong vòng 48 giờ. Bản ghi nhớ sẽ chính thức tuyên bố chấm dứt chiến tranh, mở ra thời hạn 30 ngày để đàm phán chi tiết hơn về các thỏa thuận an ninh và kinh tế lâu dài. Các bên sẽ phải đồng ý với lệnh cấm hạt nhân, với việc Iran cam kết tạm thời đình chỉ làm giàu uranium. Sau đó, Mỹ sẽ dần dần dỡ bỏ các lệnh trừng phạt và giải phóng hàng tỷ đô la tài sản bị đóng băng của Iran, đồng thời các hạn chế về vận chuyển và lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ sẽ được dỡ bỏ dần để khôi phục dòng chảy dầu mỏ toàn cầu.
Nguồn tin: Xangdau.net
