Các quan chức Kazakhstan đang thương lượng với một công ty con của Rosatom, khẳng định rằng thực thể Nga này đã không thực hiện các nghĩa vụ hợp đồng theo thỏa thuận khai thác uranium.
Kazatomprom, công ty năng lượng hạt nhân của Kazakhstan, đã đệ đơn khiếu nại vào đầu năm 2026, khẳng định rằng công ty liên kết với Rosatom, được xác định là Liên doanh Khai thác và Hóa chất Stepnogorsk (SGCC), đã vi phạm thỏa thuận liên quan đến liên doanh Budenovskoye, công ty đang tham gia khai thác uranium ở vùng Turkestan của Kazakhstan.
SGCC bị cáo buộc nhiều thiếu sót về tài chính, bao gồm việc không đóng góp vào “quỹ thanh lý” được thành lập để khắc phục thiệt hại môi trường tiềm tàng do hoạt động khai thác gây ra. Đơn khiếu nại cũng nêu rõ rằng SGCC đã không đáp ứng hạn ngạch khai thác uranium của mình trong năm 2024.
Theo báo cáo thường niên năm 2025 được liên doanh công bố vào tháng 2 năm ngoái và được trang tin tức InBusiness.kz của Kazakhstan trích dẫn, SGCC đã bác bỏ đơn khiếu nại của Kazakhstan. “Vấn đề đang được xem xét, quyết định cuối cùng của cơ quan có thẩm quyền vẫn chưa được đưa ra,” báo cáo tài chính nêu rõ.
Bất chấp tranh chấp, báo cáo thường niên cho thấy liên doanh Budenovskoye vẫn có lợi nhuận và nợ ở mức có thể quản lý được, mặc dù hiện tại nợ phải trả vượt quá tài sản gần 60 triệu tenge (khoảng 127.000 đô la Mỹ). Kazatomprom sở hữu 51% cổ phần trong liên doanh.
“Công ty kỳ vọng dòng tiền dương từ hoạt động kinh doanh trong năm 2026. Ngoài ra, ban quản lý đã nhận được sự đảm bảo thích đáng từ các thành viên tham gia công ty rằng họ sẽ cung cấp hỗ trợ tài chính và các hỗ trợ khác nếu cần thiết,” báo cáo nêu rõ. “Do đó, ban quản lý tập đoàn không kỳ vọng công ty sẽ gặp rủi ro liên quan đến việc trả nợ và thực hiện các kế hoạch đầu tư của công ty trong năm 2026.” Theo báo cáo, quỹ thanh lý vào cuối năm 2025 đạt 1,4 tỷ tenge Kazakhstan (gần 3 triệu đô la), tăng từ 666 triệu tenge (khoảng 1,4 triệu đô la) vào năm 2024.
Rosatom từ lâu đã là nguồn thu tài chính dồi dào cho chính phủ Nga. Nhưng các lệnh trừng phạt của phương Tây áp đặt do cuộc tấn công vô cớ của Điện Kremlin vào Ukraine năm 2022 đã khiến sức mạnh tài chính của Rosatom suy yếu.
Kazakhstan đã trao cho Rosatom hợp đồng vào năm 2025 để xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên của nước này trên bờ hồ Balkhash, nhưng những khó khăn về tài chính đã làm lu mờ tiến độ xây dựng. Vào tháng 4, các quan chức Kazakhstan tuyên bố rằng chính phủ Nga đã cam kết cung cấp 85% kinh phí cho dự án, nhưng thỏa thuận vẫn chưa được hoàn tất. Tổng chi phí của dự án hạt nhân ước tính là 15 tỷ đô la.
Nền kinh tế Nga đang bắt đầu cho thấy những dấu hiệu căng thẳng nghiêm trọng, do các yêu cầu tài chính của cuộc chiến Ukraine.
Nguồn tin: Xangdau.net
