Số lượng tàu chở dầu đi qua kênh Suez của Ai Cập đã tăng gần một phần ba trong tháng 4 và đẩy doanh thu lên mức cao nhất kể từ đầu năm 2024, khi việc đóng cửa eo biển Hormuz thúc đẩy một tuyến đường vận chuyển năng lượng thay thế ở Biển Đỏ.
Tổng cộng 529 tàu chở dầu đã đi qua kênh này trong tháng đó, tăng 28% so với cùng kỳ năm ngoái, theo số liệu từ cơ quan thống kê nhà nước CAPMAS. Lưu lượng giao thông nói chung cũng tăng lên, với 1.182 tàu các loại đi qua kênh - tăng 14% so với tháng 4 năm 2025.
Mặc dù số lượng tàu đi qua kênh Suez giảm sau khi phiến quân Houthi ở Yemen bắt đầu tấn công tàu thuyền ở phía nam Biển Đỏ hơn hai năm trước, dữ liệu công khai mới nhất ở Ai Cập cho thấy những tác động dây chuyền của cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống Iran đã mang lại một sự tăng trưởng bất ngờ.
Eo biển Hormuz, nơi từng vận chuyển một phần năm lượng dầu thô và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới, đã bị đóng cửa kể từ ngay sau khi cuộc xung đột Iran bùng nổ vào ngày 28 tháng 2.
Ả Rập Xê Út, nước xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất thế giới, nằm trong số những nước đã tìm ra giải pháp thay thế. Vương quốc này đã kích hoạt một đường ống dự phòng để chuyển dầu thô đến cảng Yanbu trên Biển Đỏ, từ đó dầu được bốc xếp và vận chuyển ra nước ngoài.
Trong khi nhiều tàu thuyền hướng về phía nam, đi qua Yemen và eo biển Bab el-Mandeb — một điểm thắt cổ chai hẹp khác — dữ liệu cho thấy một số tàu có thể đã đi về phía bắc qua Ai Cập. Các quốc gia vùng Vịnh khác đã sử dụng các cảng của Ả Rập Xê Út như Jeddah và các tuyến đường bộ của nước này trên khắp bán đảo Ả Rập để nhập khẩu.
Kênh đào Suez “đang trở thành một bên hưởng lợi ròng bất ngờ” từ cuộc xung đột khu vực gần đây, theo Mohamed Abu Basha, người đứng đầu bộ phận phân tích kinh tế vĩ mô tại ngân hàng đầu tư EFG Hermes.
Doanh thu từ tuyến đường thủy này đạt 419 triệu đô la trong tháng 4, tăng 27% so với cùng kỳ năm ngoái và là con số hàng tháng cao nhất kể từ đầu năm 2024 khi lực lượng Houthi tăng cường các cuộc tấn công vào tàu thuyền, theo dữ liệu của CAPMAS. Nó từ lâu đã là một nguồn thu ngoại tệ quan trọng của Ai Cập, cùng với du lịch và kiều hối.
“Jeddah đã trở thành một huyết mạch, không chỉ đối với nền kinh tế của Ả Rập Xê Út mà còn đối với toàn bộ Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh,” Abu Basha nói. Việc chuyển hướng và “vận chuyển hàng hóa có khả năng sẽ dần được phản ánh trong doanh thu của Kênh đào Suez trong những tháng tới.”
Lực lượng Houthi ở Yemen bắt đầu nhắm mục tiêu vào các tàu vận tải quốc tế để gây áp lực lên Israel ngay sau khi chiến tranh ở Gaza nổ ra vào cuối năm 2023. Do các tàu tránh xa Biển Đỏ, lưu lượng vận chuyển qua kênh đào Suez giảm mạnh.
Các nhà chức trách ước tính ít nhất 9 tỷ đô la doanh thu tiềm năng đã bị mất do sự gián đoạn này. Mặc dù gần đây có sự gia tăng, cả tổng số lượt tàu qua kênh và doanh thu vẫn thấp hơn nhiều so với mức trước chiến tranh Gaza. Theo dữ liệu của CAPMAS, khoảng 2.300 tàu đã đi qua kênh đào vào tháng 4 năm 2023.
Lực lượng Houthi liên kết với Iran đã ngừng các cuộc tấn công sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực tại lãnh thổ Palestine vào mùa thu năm ngoái, và Ai Cập đã kỳ vọng vào sự phục hồi dần dần trong giao thông vận tải truyền thống.
Cuộc chiến của Mỹ và Israel chống lại Iran đã tạo ra một yếu tố khó lường. Mặc dù nó đã tạo ra các tuyến đường và nhu cầu mới, nhưng cũng có nguy cơ lực lượng Houthi sẽ tiếp tục và mở rộng các cuộc tấn công nếu căng thẳng leo thang.
Hôm thứ Hai, các chiến binh đã tuyên bố "cấm hoàn toàn" vận chuyển hàng hóa của Israel ở Biển Đỏ khi Iran và Israel bất ngờ trao đổi các cuộc tấn công mới. Hiện chưa rõ lực lượng Houthi sẽ định nghĩa thế nào là tàu của Israel, hoặc liệu điều đó có đồng nghĩa với việc quay trở lại với những mối nguy hiểm rộng lớn hơn hay không.
Theo Abu Basha, việc doanh thu từ đường thủy phục hồi trở lại mức lịch sử có thể là cú sốc tích cực lớn nhất trong ngắn hạn đối với Ai Cập và giảm thâm hụt tài khoản vãng lai từ 25% đến 30%.
Nhưng điều đó “phần lớn phụ thuộc vào bối cảnh địa chính trị thời hậu chiến”, ông nói.
Nguồn tin: Xangdau.net
