Thế giới đang cạn kiệt dầu mỏ. Điều tưởng chừng không thể xảy ra cách đây ba tháng, khả năng thiếu hụt dầu thô trên quy mô toàn cầu đang ngày càng trở nên hiện thực hơn mỗi ngày khi eo biển Hormuz vẫn gần như bị phong tỏa hoàn toàn.
Các nhà phân tích không còn dự đoán cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran sẽ nhanh chóng kết thúc. Giờ đây, họ cũng đang tính đến một thời kỳ dài gián đoạn nghiêm trọng dòng chảy năng lượng - và tình hình không mấy khả quan.
Kpler đã báo cáo hồi đầu tháng này rằng tổng lượng dầu mất đi ở Trung Đông kể từ ngày 28 tháng 2 đã đạt 782 triệu thùng tính đến ngày 8 tháng 5 và đang trên đà tăng lên 1 tỷ thùng vào cuối tháng. Về sản lượng hàng ngày, bức tranh cũng không khả quan hơn. Ả Rập Xê Út đang mất hơn 3 triệu thùng mỗi ngày, Iraq sản xuất ít hơn 2,88 triệu thùng mỗi ngày, và Iran giảm 1,69 triệu thùng mỗi ngày, trong khi Kuwait giảm 1,75 triệu thùng mỗi ngày.
Với sản lượng ngừng hoạt động lớn như vậy, điều hợp lý nhất là sử dụng đến nguồn dự trữ. Ước tính trữ lượng dầu mỏ toàn cầu ở mức cao kỷ lục được cho là lý do chính dẫn đến dự đoán về tình trạng dư thừa nghiêm trọng, có thể vượt quá nhu cầu gần 4 triệu thùng mỗi ngày, theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA). Nhưng đó là trước khi chiến tranh bắt đầu. Giờ đây, IEA cảnh báo rằng nhu cầu dầu mỏ sẽ vượt quá nguồn cung trong năm nay.
Trong báo cáo hàng tháng mới nhất, IEA cho biết họ dự kiến nguồn cung dầu toàn cầu sẽ giảm khoảng 3,9 triệu thùng mỗi ngày trong năm nay - ít hơn nhiều so với mức thiếu hụt nguồn cung thực tế hiện tại từ Trung Đông. IEA ước tính mức thiếu hụt đó là 10,5 triệu thùng mỗi ngày. Tuy nhiên, trong khi nguồn cung giảm 3,9 triệu thùng mỗi ngày - có thể là một kịch bản lạc quan - thì nhu cầu chỉ giảm 420.000 thùng mỗi ngày, theo cơ quan năng lượng quốc tế này.
“Bạn chỉ có thể giảm tiêu thụ đến một mức độ nhất định, và khi lượng dự trữ cạn kiệt, chúng sẽ cạn kiệt,” Ellen Wald, chuyên gia cao cấp tại Trung tâm Năng lượng Toàn cầu của Hội đồng Đại Tây Dương, nói với tờ Wall Street Journal tuần này. “Đến một lúc nào đó, thị trường sẽ va chạm và giá cả sẽ tăng vọt.”
Điều này lặp lại cảnh báo mà giám đốc điều hành của Aramco đã đưa ra hồi đầu tháng, nói rằng lượng dự trữ nhiên liệu trên đất liền toàn cầu đang cạn kiệt với tốc độ kỷ lục. Lượng dự trữ này là “lượng dự trữ duy nhất hiện có”, Amin Nasser nói, theo trích dẫn của Financial Times, nhưng chúng đã “cạn kiệt đáng kể”.
Các nhà phân tích hàng hóa của JP Morgan cũng tham gia vào dàn đồng ca cảnh báo, nói rằng đến tháng tới, lượng dự trữ dầu thương mại ở các nước phát triển, theo FT, có thể “tiến gần đến mức căng thẳng hoạt động”, có nghĩa là việc mất nguồn cung có thể trở nên khó kiểm soát hơn nhiều so với hiện tại.
“Kết luận của chúng tôi là bằng cách này hay cách khác, eo biển sẽ mở cửa trở lại vào tháng Sáu,” Natasha Kaneva của JP Morgan nói, vì chấm dứt chiến tranh sẽ là cách duy nhất để thế giới tránh được kịch bản thiếu hụt. Nếu điều đó không xảy ra, “Giai đoạn tiếp theo của cú sốc này có thể sẽ ít giống với sự tăng đột biến giá dầu thô truyền thống hơn và giống với một cuộc khủng hoảng nhiên liệu trong ngành lọc dầu và người tiêu dùng cuối cùng hơn”, người đứng đầu chiến lược hàng hóa toàn cầu của ngân hàng cho biết, lưu ý rằng chỉ có “một thông báo rõ ràng, đáng tin cậy, được cả hai bên phê chuẩn và xác nhận” mới có thể xoa dịu thị trường.
Thêm vào sự bi quan, Nasser của Aramco đã chỉ ra trong những bình luận gần đây của mình rằng các nhà giao dịch có thể đang đánh giá quá cao lượng dầu dự trữ. Ông cho biết không phải tất cả các thùng dầu được tính là đang dự trữ đều thực sự có thể tiếp cận được. Trên thực tế, chỉ một phần nhỏ trong số đó là có thể tiếp cận được. “Phần còn lại bị khóa trong quá trình lấp đầy đường ống, mức tối thiểu trong bể chứa và các hạn chế hoạt động hàng ngày khác.” Cũng có những giới hạn về lượng dầu có thể lấy ra từ kho dự trữ mỗi ngày. “Ở châu Âu và Mỹ, mức tối đa bạn có thể lấy ra là 2 triệu thùng mỗi ngày”, giám đốc điều hành của Aramco cho biết.
Theo Kpler, việc giảm lượng tồn kho hiện đang ở mức vừa phải. Công ty này ước tính tổng lượng dầu đã được rút từ kho dự trữ trên đất liền kể từ cuối tháng 3 là 60 triệu thùng, có nghĩa là vẫn còn 3 tỷ thùng dầu trong kho – hoặc bất kỳ phần nào của khối lượng đó có thể tiếp cận được. Tuy nhiên, tình trạng thiếu hụt nguồn cung ở Trung Đông càng kéo dài, thì càng cần phải rút nhiều dầu hơn từ kho dự trữ, trong khi nguồn cung không đủ để bổ sung kịp thời. Nói cách khác, lượng dầu dự trữ sẽ càng cạn kiệt nếu chiến tranh tiếp diễn sau tháng này.
Tuy nhiên, có một tin tức khá tích cực là các nhà giao dịch đã quen với tình hình. Theo tờ Wall Street Journal, việc rút dầu từ kho dự trữ đã giúp giảm bớt tác động của tình trạng thiếu hụt nguồn cung và hiện tại, sự hoảng loạn đang được thay thế bằng việc quản lý sự khan hiếm – điều này sẽ dẫn đến giá cả cao hơn.
“Việc tranh giành khẩn cấp các lô hàng vật chất ngay lập tức đã giảm bớt”, Hamad Hussain, nhà kinh tế hàng hóa tại Capital Economics, nói với tờ báo. “Tuy nhiên, chúng ta đang rút bớt lượng hàng tồn kho đó khá nhanh, và kết quả là, giá cả sẽ phải tăng lên như một hệ quả trực tiếp của điều đó.”
Nguồn tin: Xangdau.net
