Bất chấp những gián đoạn nghiêm trọng tại tuyến hàng hải huyết mạch qua eo biển Hormuz, châu Âu đã tránh được tình trạng thiếu hụt vật lý đối với nhiên liệu hàng không (jet fuel) trong giai đoạn đầu hè. Các biện pháp xả kho dự trữ khẩn cấp, tối ưu hóa công suất chế biến tại các nhà máy lọc dầu, cùng các luồng nhập khẩu thay thế từ Hoa Kỳ, Canada, Ấn Độ, Nigeria và các quốc gia khác đã phần lớn bù đắp cho lượng hụt thu từ khu vực Vịnh Ba Tư.
Cuộc khủng hoảng này một lần nữa cho thấy độ linh hoạt cao của thị trường năng lượng toàn cầu, khi các nhà máy lọc dầu, thương nhân, chính phủ và người tiêu dùng đã nhanh chóng điều chỉnh sản lượng, tuyến đường vận tải, lượng tồn kho và nhu cầu để thích ứng với biến động.
Trước đó, các dự báo ban đầu khi eo biển Hormuz bị đóng cửa vào cuối tháng 2 đã phác họa ra một kịch bản vô cùng ảm đạm. Tuyến đường này vốn chuyên chở gần 20 triệu thùng dầu thô và sản phẩm lọc dầu mỗi ngày, đồng thời cung cấp một tỷ trọng lớn dầu diesel, nhiên liệu phản lực và khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) cho thị trường thế giới. Châu Âu tỏ ra đặc biệt dễ bị tổn thương do lượng tiêu thụ nhiên liệu hàng không vượt xa sản lượng nội địa và phụ thuộc lớn vào nguồn cung Trung Đông. Đến tháng 4, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo lục địa già có thể cạn kiệt nhiên liệu phản lực vào tháng 6 nếu chỉ bù đắp được một nửa lượng nhập khẩu thường lệ từ vùng Vịnh. Các hãng hàng không thậm chí đã chuẩn bị tinh thần cắt giảm công suất khai thác mùa hè.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy các nhà máy lọc dầu châu Âu và quốc tế đã chủ động nâng cao tỷ suất thu hồi nhiên liệu phản lực từ dầu thô, trong khi các nhà sản xuất tại Bắc Mỹ và các khu vực khác chuyển hướng dòng hàng sang Đại Tây Dương nhờ tín hiệu giá hấp dẫn. Sự leo thang của giá nhiên liệu đã đóng vai trò là cơ chế điều tiết kinh tế tự nhiên, kích hoạt phản ứng cung ứng nhanh chóng từ thị trường thay vì để xảy ra kịch bản sụp đổ nguồn cung hoàn toàn.
Bên cạnh đó, việc 32 thành viên IEA giải phóng 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược – mức xả đồng loạt lớn nhất lịch sử tổ chức này – đã tạo khoảng thời gian đệm cần thiết để các chuỗi cung ứng thương mại tự điều chỉnh. Phía cầu cũng có sự co giãn nhất định khi chi phí vận hành tăng cao buộc các hãng hàng không tối ưu hóa mạng bay và cắt giảm các đường bay kém hiệu quả, qua đó giảm áp lực tiêu thụ.
Mặc dù cuộc khủng hoảng đã tạm thời được kiểm soát và các kho dự trữ chuyên biệt vẫn duy trì ở mức thấp, châu Âu hiện phải đối mặt với một cấu trúc chi phí năng lượng cao hơn và chuỗi cung ứng kéo dài hơn. Vụ việc phản ánh thực tế rằng thị trường năng lượng toàn cầu có khả năng thích ứng và tự tái cấu trúc mạnh mẽ hơn nhiều so với những hoảng loạn ban đầu thường phản ánh.
Nguồn tin: Xangdau.net
