Iraq đang đẩy mạnh yêu cầu tái điều chỉnh hạn ngạch sản xuất trong OPEC, một động thái xuất phát từ nhu cầu cấp bách về nguồn thu ngân sách sau giai đoạn xung đột và sự gia tăng vốn đầu tư từ các tập đoàn dầu khí quốc tế. Áp lực từ Baghdad đang đặt ra những thách thức mới cho khối OPEC, vốn đang trong quá trình tái cấu trúc sau sự rời đi của UAE.
Động lực từ áp lực kinh tế và hạ tầng
Nền kinh tế Iraq phụ thuộc đặc biệt lớn vào doanh thu từ dầu mỏ (chiếm 88% ngân sách nhà nước năm 2025). Việc phong tỏa Eo biển Hormuz đã khiến sản lượng khai thác sụt giảm nghiêm trọng từ mức 4,2 triệu thùng/ngày (bpd) vào tháng 2/2026 xuống còn 1,48 triệu bpd vào tháng 5/2026. Do thiếu các tuyến xuất khẩu thay thế quy mô lớn, Iraq đang chịu tổn thất kinh tế nặng nề và cần gia tăng sản lượng ngay lập tức để bù đắp thâm hụt.
Theo đánh giá của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), Iraq có khả năng nâng công suất sản xuất lên 4,9 triệu bpd trong vòng 90 ngày. Con số này vượt trên cả hạn ngạch OPEC tháng 7 là 4,378 triệu bpd, cho thấy khoảng cách lớn giữa tiềm năng thực tế và giới hạn từ hạn ngạch hiện tại.
Chiến lược đầu tư và tham vọng sản lượng
Sự quan tâm trở lại của các tập đoàn dầu khí quốc tế đang củng cố niềm tin của Baghdad vào việc nâng cao sản lượng:
Các dự án trọng điểm: BP cam kết đầu tư 25 tỷ USD để tái phát triển 4 mỏ dầu tại Kirkuk; TotalEnergies thực hiện dự án 10 tỷ USD tại Basra; ExxonMobil ký thỏa thuận phát triển mỏ Majnoon; Chevron cũng đang xem xét quay trở lại.
Mục tiêu dài hạn: Iraq đặt mục tiêu nâng công suất khai thác lên 7 triệu bpd trong những năm tới. Chính phủ Iraq hiện ưu tiên thu hút đầu tư nước ngoài, với các cam kết ưu tiên cho các công ty Mỹ.
Thách thức về hạ tầng và triển khai
Mặc dù tham vọng là rất lớn, giới phân tích vẫn đặt dấu hỏi về khả năng hiện thực hóa kế hoạch này của Iraq do các rào cản kỹ thuật và vận hành:
Nút thắt hạ tầng: Các hạn chế về hạ tầng xuất khẩu tiếp tục là yếu tố giới hạn tốc độ gia tăng công suất mới. Nhiều chuyên gia upstream cho rằng mục tiêu 7 triệu bpd là kịch bản rất lạc quan.
Rủi ro thực thi: Ngành dầu khí Iraq vẫn đối mặt với những thách thức cố hữu bao gồm: sự không chắc chắn trong cơ chế pháp lý, bất ổn an ninh, rủi ro chính trị và sự chậm trễ trong quá trình thực thi dự án.
Bài học lịch sử: Trước đây, kế hoạch nâng công suất lên 12 triệu bpd đã phải thu hẹp quy mô do tỷ lệ suy giảm tự nhiên cao, hệ số thu hồi thấp và thiếu hụt vốn đầu tư cho hạ tầng đồng bộ.
Trong bối cảnh Eo biển Hormuz dần được khơi thông, Baghdad đang quyết liệt tìm kiếm các phương án tối ưu hóa nguồn lực tài nguyên để phục hồi nền kinh tế, đồng thời khẳng định tầm quan trọng của mình trong khối OPEC trong khi vẫn duy trì cam kết ở lại tổ chức.
Nguồn tin: Xangdau.net
