Các nỗ lực ngoại giao nhằm duy trì thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đang đối mặt với nhiều thử thách khi các đoàn đàm phán dự kiến có mặt tại Doha trong tuần này nhưng chưa có lịch họp chính thức. Sự bất đồng về lịch trình và các hoạt động quân sự diễn ra vào cuối tuần qua đã nhấn mạnh tính chất mong manh của biên bản ghi nhớ (MoU) ký ngày 17/6, vốn hướng tới việc tạm dừng xung đột và khôi phục hoạt động hàng hải qua Eo biển Hormuz – nút thắt chiến lược vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thô và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu.

Diễn biến tại Eo biển Hormuz và thị trường dầu thô

Thị trường dầu thô đã ghi nhận biến động giá tăng nhẹ (Brent giao sau tăng gần 1%) sau khi các báo cáo về đợt tập kích quân sự bằng tên lửa và drone giữa hai bên được công bố cuối tuần qua.

Quản lý hành lang hàng hải: Theo thỏa thuận, Iran cam kết tạo điều kiện cho tàu dầu và tàu thương mại lưu thông an toàn. Tuy nhiên, tình trạng thực tế vẫn phức tạp khi Iran tuyên bố siết chặt kiểm soát các tuyến hàng hải được phê duyệt và dự kiến áp phí quá cảnh sau giai đoạn 60 ngày, gây ra sự phản đối từ phía Mỹ.

Nỗ lực khơi thông: Tổng thống Pháp Emmanuel Macron xác nhận hợp tác với Oman trong việc rà phá thủy lôi nhằm đảm bảo an ninh hàng hải và khôi phục quyền tự do lưu thông vô điều kiện qua Eo biển Hormuz.

Trọng tâm đàm phán và tài sản phong tỏa

Dù chưa có lịch họp cấp cao trực tiếp, các nhóm kỹ thuật dự kiến sẽ có các phiên làm việc riêng rẽ với trung gian hòa giải từ Qatar và Pakistan để tập trung vào các vấn đề:

Quản lý Eo biển: Điều phối dòng chảy tàu dầu và hạ nhiệt căng thẳng.

Chương trình năng lượng: Thảo luận về các chương trình nghiên cứu hạt nhân và kho dự trữ uranium làm giàu cao của Iran.

Tài sản phong tỏa: Iran xác nhận thỏa thuận bao gồm việc giải phóng 6 tỷ USD trong tổng số 12 tỷ USD tài sản bị phong tỏa tại Qatar, kèm theo các miễn trừ lệnh trừng phạt đối với ngành dầu khí và hóa dầu của Iran.

Mối liên hệ với xung đột tại Lebanon

Các căng thẳng giữa Washington và Tehran tiếp tục gây khó khăn cho việc chấm dứt các hoạt động quân sự tại Lebanon. Dù thỏa thuận ngừng bắn Mỹ - Iran bao gồm cả việc chấm dứt thù địch tại Lebanon, các nhân vật chủ chốt tại đây, bao gồm Chủ tịch Quốc hội Nabih Berri, đã bày tỏ hoài nghi về khả năng thực thi của các thỏa thuận do Mỹ làm trung gian. Điều kiện tiên quyết từ phía Iran cho việc rút quân khỏi Lebanon là Israel phải rút toàn bộ lực lượng khỏi miền Nam Lebanon.

Thị trường năng lượng hiện đang duy trì sự thận trọng cao độ, phản ánh qua diễn biến giá dầu Brent dao động quanh ngưỡng 73 USD/thùng, trong bối cảnh các nhà giao dịch chờ đợi những xác nhận chính thức từ các phiên đối thoại ngoại giao nhằm ổn định lại chuỗi cung ứng dầu khí toàn cầu.

Nguồn tin: Xangdau.net