Libya vừa đạt mức sản lượng dầu thô cao nhất trong 13 năm qua, tiệm cận mốc 1,5 triệu thùng/ngày (bpd). Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Libya (NOC) hiện đặt mục tiêu chiến lược nâng công suất khai thác lên 2,1 triệu bpd trong vòng 3 đến 5 năm tới, dựa trên nhu cầu dầu thô dài hạn toàn cầu và sự gia tăng đầu tư từ các tập đoàn năng lượng phương Tây.

Tiềm năng địa chất và chiến lược phát triển

Với trữ lượng dầu thô đã kiểm minh khoảng 48 tỷ thùng – lớn nhất tại châu Phi, Libya sở hữu nền tảng địa chất thuận lợi để duy trì sản lượng cao. Các loại dầu thô chủ lực như Es Sider và Sharara vốn được thị trường Địa Trung Hải và Tây Bắc Âu ưa chuộng nhờ hàm lượng xăng và các sản phẩm chưng cất trung gian cao. NOC cũng đang triển khai các kỹ thuật thu hồi dầu tăng cường (EOR) nhằm tối ưu hóa sản lượng tại các mỏ dầu đang trong giai đoạn suy giảm.

Sự trở lại của các tập đoàn năng lượng phương Tây

Trong bối cảnh an ninh năng lượng trở thành ưu tiên hàng đầu, nhiều tập đoàn năng lượng đã mở rộng danh mục đầu tư tại Libya:

Eni và BP: Đang hợp tác thăm dò tại lưu vực Sirte và khu vực ngoài khơi Địa Trung Hải (Contract Area 38/3), đồng thời triển khai kế hoạch khoan 16 giếng thăm dò mới. BP cũng đang đánh giá phương án tái phát triển các mỏ Sarir và Messla.

TotalEnergies: Đẩy mạnh hoạt động tại các mỏ Waha, Sharara, Mabruk và Al Jurf với cam kết tăng sản lượng thêm ít nhất 175.000 bpd.

KBR: Được trao hợp đồng quản lý dự án và dịch vụ kỹ thuật cho Dự án Nhà máy lọc dầu phía Nam (SRP) tại Ubari.

Shell: Đang xem xét tái khởi động các hoạt động tại Libya.

Thách thức từ bất ổn chính trị và rủi ro phong tỏa

Dù nhận được sự quan tâm lớn từ các nhà đầu tư nước ngoài, ổn định chính trị vẫn là "gót chân Achilles" của ngành dầu khí Libya:

Cơ chế phân bổ doanh thu: Sự thiếu hụt cơ chế minh bạch và công bằng trong phân bổ nguồn thu từ dầu mỏ giữa các phe phái chính trị và khu vực là nguyên nhân chính gây ra các đợt phong tỏa xuất khẩu dầu trong quá khứ.

Thỏa thuận ngân sách 2026: Mặc dù ngân sách 190 tỷ LYD (29,6 tỷ USD) được thông qua vào tháng 4/2026, trong đó dành riêng 12 tỷ LYD cho NOC để duy trì ổn định sản xuất, văn kiện này vẫn vấp phải sự phản đối gay gắt từ nhiều lực lượng quân sự, hội đồng địa phương và các phe phái chính trị do lo ngại về vấn đề kiểm soát quyền lực và tham nhũng.

Các tập đoàn phương Tây hiện vẫn duy trì cam kết đầu tư dài hạn với đánh giá rằng, bất chấp những rủi ro dai dẳng từ năm 2011, tiềm năng tài nguyên của Libya vẫn là lựa chọn khó có thể bỏ qua trong danh mục năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, khả năng hiện thực hóa mục tiêu 2,1 triệu bpd vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào việc các bên đạt được sự đồng thuận bền vững trong quản trị và phân bổ nguồn lực quốc gia.

---

Bản tin tổng hợp dữ liệu sản xuất và địa chính trị dầu khí tính đến ngày 30/6/2026.

Nguồn tin: Xangdau.net