Đã gần ba năm rưỡi kể từ khi giá dầu toàn cầu rơi xuống mức bấp bênh cho các quốc gia sản xuất dầu lớn. Giá dầu đã giảm từ hơn 100 đô la/thùng vào giữa năm 2014 xuống dưới 30 đô la/thùng vào tháng 1 năm 2016. Vào thời điểm đó, thị trường dầu mỏ toàn cầu đã bão hòa với mặt hàng vàng đen quý giá mà nhà xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất thế giới - Saudi phải nếm trải tình trạng thâm thủng tài chính nghiêm trọng. Vương quốc này phải thông qua các biện pháp thắt lưng buộc bụng chính trị không được người dân mong muốn, bù vào thâm hụt ngân sách kỷ lục, phải trả lương cho nhân viên chính phủ, cũng như huy động vốn trong một số giao dịch bán trái phiếu quốc tế.
Vào cuối năm 2016, Ả Rập Xê Út đã phát hành trái phiếu quốc tế khổng lồ 67 tỷ đô la cho để thu về tiền mặt cần thiết cho hoạt động. Tuy nhiên, các vấn đề tài chính mà Saudis gặp phải phần lớn là do chính họ tạo ra. Khi sản xuất dầu đá phiến của Mỹ tăng mạnh vào năm 2014, Saudis, thay vì cắt giảm sản lượng để loại bỏ bớt dầu ra khỏi thị trường và vực giá lên, thì họ lại quyết định mở vòi sản xuất để bảo vệ thị phần và cũng có khả năng đẩy các nhà sản xuất đá phiến của Mỹ, những người có điểm hòa vốn tại thời điểm đó vẫn còn cao, ngưng hoạt động. Mặc dù một số nhà sản xuất Mỹ bị buộc phải phá sản, nhưng những người khác đã học được cách sản xuất ít hơn và sống sót, làm cho giá hòa vốn sản xuất dầu đá phiến thấp hơn trên khắp các lưu vực dầu của Hoa Kỳ.
Lối thoát duy nhất vào cuối năm 2016 là để Riyadh quay sang các nhà sản xuất ngoài OPEC, cụ thể là Nga, và tạo ra thỏa thuận cắt giảm sản lượng đầu tiên được gọi là OPEC+ để rút bớt dầu thừa trên thị trường toàn cầu. Cuối cùng nó đã có hiệu quả và vào cuối năm 2017, mức tồn kho dầu OECD là khoảng trung bình 5 năm - mục tiêu của việc cắt giảm sản lượng. Tuy nhiên, Saudi đã để mất quyền lực đáng kể để chi phối đến thị trường dầu mỏ toàn cầu và phải chuyển sang sự can thiệp từ các nhà sản xuất ngoài OPEC.
Động lực thị trường dầu
Hiện tại, có vô số các động lực đang ảnh hưởng tới thị trường dầu mỏ toàn cầu để Saudi vật lộn với nó. Đầu tiên, họ phải đưa ra quyết định vào tháng tới xem có nên giữ lại lần thứ hai thỏa thuận sản xuất hiện tại của OPEC + để loại bỏ 1,2 triệu thùng/ngày ra khỏi thị trường. Tuy nhiên, nhiều trong số các yếu tố này hiện đang ảnh hưởng đến thị trường dầu mỏ mà nằm ngoài tầm kiểm soát của Saudi.
Các biện pháp trừng phạt của Mỹ đối với Iran và Venezuela, vấn đề về sản lượng dầu ở Libya và Canada đều có ảnh hưởng có lẽ là động lực lớn nhất trong tất cả các thị trường dầu mỏ toàn cầu - tác động mà cuộc chiến thương mại đang diễn ra giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ gây ra. Với việc Mỹ gần đây tăng thuế đối với hàng hóa Trung Quốc trị giá 200 tỷ đô la từ 10% lên 25% và khả năng đánh thuế thêm 300 tỷ đô la hàng hóa khác có thể gây ảnh hưởng, cùng với sự trả đũa của Trung Quốc bằng cách tăng thuế đối với hàng hóa trị giá 60 tỷ đô la Mỹ cũng từ 10% lên 25 phần trăm, tăng trưởng kinh tế và nhu cầu dầu toàn cầu sẽ suy yếu trong tương lai, mặc dù phải mất một vài tháng trước khi tổn thất này được cảm nhận đầy đủ.
Quá sớm để dự báo?
Mặc dù còn quá sớm để đưa ra dự báo về việc giá dầu toàn cầu có thể đi về đâu trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế toàn cầu suy giảm, nhưng nếu không có nhu cầu mạnh, đặc biệt là ở các thị trường mới nổi và trong chính Trung Quốc, thì với nhu cầu trì trệ đó, ngay cả khi OPEC + cố gắng can thiệp, cũng sẽ tạo ra áp lực giảm đáng kể cho giá. Giá có thể rớt nhanh chóng xuống 50 USD. Dù Ả Rập Xê Út vẫn có một trong những điểm hòa vốn sản xuất dầu thấp hơn, thì vấn đề đối với Riyadh là điểm hòa vốn tài chính của nước này hướng tới 75 USD/thùng. IMF, về phần mình, gần đây đã nói rằng Vương quốc này cần dầu ở mức ít nhất khoảng 80- 85 USD mỗi thùng để cân bằng ngân sách của mình.
Về phần mình, các nhà sản xuất đá phiến của Mỹ cũng sẽ cắt giảm sản lượng tại một thị trường dầu có giá hướng xuống 50 đô la nhưng có thể không ở mức đã từng thấy trong môi trường giá dầu thấp trước đó vào năm 2015 và 2016. Hầu hết các nhà sản xuất đá phiến tại lưu vực Permian hiện nay có mức giá hòa vốn từ 46- 50 USD, trong khi một số nhà sản xuất ở Permian có thể kiếm lời ngay cả khi dầu giảm xuống mức thấp 32 USD mỗi thùng. Hãy theo dõi, mọi thứ sẽ chỉ trở nên thú vị hơn.
Nguồn tin: xangdau.net
